Posts tonen met het label biografieproject 2023. Alle posts tonen
Posts tonen met het label biografieproject 2023. Alle posts tonen

donderdag 28 december 2023

Mijn biografieproject 2023, Hella Haasse.


Wat was ze mooi, Hella Haasse. Ik zie de foto op haar boek en denk dit boek wil ik lezen. Mijn herinnering aan haar is meer de oudere dame, met het saaie kapsel. Daarom leende ik het boek uit de bibliotheek, het is een dikke pil. Gedurende het lezen bekruipt mij een raar gevoel. Ik vind het moeilijk het te benoemen. Ik heb behoorlijk wat biografieën gelezen en dit gevoel niet eerder gehad. Ik ben daarom eens op internet op zoek gegaan, wat zijn de recensies mbt dit boek, nu, merendeels lovend. Maar dan kom ik deze recensie tegen en hier vind ik precies terug hoe ik het ervaar. Je had Hella Haasse géén biografie gegund - Voertaal

Wat ergert me nu zo? Hella Jaasse, grande dame van de Nederlandse literatuur, haar privé leven nu in de openbaarheid. Zij wilde zelf geen biograaf. Haar dochters vroegen en gaven de biografe het familiearchief. De dochters hebben pijnpunten met hun moeder en dit komt naar buiten in de biografie. 

De biografe beschrijft dat Hella een observator was, nooit een deelnemer. Hella nam geen ferme politieke standpunten in. Niet in WOII, niet toen zij ontdekte dat haar vader in Indonesië een fascistisch partij heeft opgericht. De misstap van Hella Haasse’s vader | Historiek. Hella nam deel aan veel overlegstructuren, ook op de tv, maar een ferm standpunt tegen of voor, nee, dat is niet haar ding.

Maar de dochters ervaren hun moeder ook als observante, moeder schrijft. Moeder houdt van haar kinderen, maar weet eigenlijk niet zo goed hoe ze het moederschap moet vormgeven. Bovendien blijft de biografe maar herhalen dat het huwelijk van Hella met Jan van Lelyveld ongelukkig is, iets wat de dochters natuurlijk ook meekrijgen. Jan heeft autistische trekken en lijkt Hella ingeperkt te hebben. Naar buiten toe kwam zij vaak vrolijk en ondernemend over. Was Jan erbij, dan was er een restrictie. Toch vraag me geregeld af, was het huwelijk van Hella Haasse en Jan van Lelyveld echt zo ongelukkig? 

De biografe legt een link naar de romans. In haar romans zou Hella vaak haar eigen problematiek vormgeven. Eenzaamheid, de onkenbaarheid van de ander al dan niet in een getroebleerd huwelijk, het buitenstaanderschap en de hunkering naar echt contact zijn haar bekende ingrediënten. 

Hella schreef historische romans, het komende jaar ga ik er zeker enkele van lezen, heb daar veel zin in. Een deel van de boeken is terug te leiden op de tijd dat Hella in Indonesië woonde. Dit komt regelmatig ter sprake in dit boek. Vooral doordat veel criticasters aan het woord komen. Haar ouders gingen er in de koloniale periode heen, Hella werd er geboren. Met tussenpozen, waarin ze naar Nederland werd gestuurd, woonde ze 23 jaar in Indonesië. Ze heeft er altijd heimwee naar gehad, ze is er meerdere malen terug geweest. 

Het was fijn dit boek te lezen. Ik zou het eigenlijk ook graag zelf kopen. Er valt nog veel meer over te vertellen. Over de vele prijzen die zij won, ook belangrijke internationale prijzen, over de vele lezingen die zij gaf, over de tv. programma's die zij maakte, o.a. met Prinses Beatrix toen zij 18 werd. Naast dat Hella interessant is, is het fijn over de tijd te lezen waarin zij leefde. Actrice in haar twintiger jaren, schrijfster, moeder en echtgenote, de mensen die zij kende.

BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler
Achter de Facade - Kees en Chrisje Brants
George Sand, een leven in rebellie en liefde - Daphne Schmelzer
Simone de Beauvoir - Kate Kirkpatrick
Simone de Beauvoir - Deirdre Bair 
Een transatlantische Liefde - Simone de Beauvoir
Brieven aan Sartre - Simone de beauvoir
Autobiografie - George Sand
Hella Haasse - Aleid Truijens

zaterdag 5 augustus 2023

Boeken, mijn liefste bezit.

Het schilderijtje boven de boeken vond ik onlangs op zolder
 Mijn vader maakte het van mijn moeder

Ik ben op dit moment helemaal "in" Simone de Beauvoir
Ik appte deze foto naar een vriendin. Toen ze me gisteren bezocht bracht ze "de Tweede Sekse" van Simone de Beauvoir mee. Dit boek las ik ooit, herinnerde me er vaag iets van. Nu blijkt........... mijn herinneringen kloppen niet, het boek is totaal anders. Ik heb al in de gaten, dit is een "zware pil", leest heel wat moeilijker dan de brieven die ze schreef aan Nelson Algren. Ik lees nu de inleiding en heb er vragen bij. Gelukkig is er internet. Ik liet mijn vragen door Google in het Frans vertalen en vond zo interessante teksten in het Frans, o.a dit: Relire Beauvoir. "Le Deuxième Sexe" soixante après – Sens public – Érudit (erudit.org). Haal het opnieuw door de vertaling dan krijg je in het Nederlands "Herlees Beauvoir. "De tweede sekse" zestig jaar later". Interessant omdat dit de inleiding in een historische context zet. Nu begrijp ik het beter. Het lezen van dit boek wordt een hele kluif, maar ook een uitdaging. 

Binnenkort ben ik jarig en ik maak enkele verlanglijstjes, allemaal boeken betreffende S.de B. en Sartre. Zoiets heb ik al mbt the Bronte Sisters, Jane Austen, Emily Di ckinson en the Bloomsbury Circle, George Sand, John Steinbeck.

MIJN BRONTE VERZAMELING


Daarnaast lees ik op dit moment dit boekje wat George Sand schreef

GEORGE SAND
Wat een schrijfster

Ben ik tijdens het lezen van Simone de Beauvoir in recente geschiedenis. George Sand brengt me verder terug, de tijd van Napoleon. Haar vader komt uit een adellijke familie, haar moeder is een dochter van een marktkoopman die vogeltjes verkoopt op een markt in Parijs. In dit boek beschrijft George Sand zelf haar leven. Ik krijg zo een duidelijk beeld hoe zij opgroeide. 

  • Met een enorme liefde voor haar eenvoudige, ongeletterde moeder. Haar moeder met de mooie zangstem, die voor alles een oplossing kon vinden, die tuinierde en "met niks" heerlijke maaltijden bereidde. 
  • Maar ook haar liefde voor haar oma, de moeder van haar vader. Wanneer George nog kind is komt haar vader door een ongeluk met een paard om het leven. Haar moeder en haar oma met groot verdriet achterlatend. De twee vrouwen "vinden" elkaar door deze gebeurtenis enigszins. 
  • Oma nieuwsgierig naar deze vrouw die haar zo vreemd is, maar de liefde van haar zoon kreeg. De moeder van George die zich ineens in rijkdom bevind en zich staande moet houden tussen de oma en haar rijke, bekakte vriendinnen. Stel je voor, de adellijke dames nog in de crinolines en gepoederde pruiken en de jonge moeder in haar eenvoudige japon, met de taille onder de boezem, de mode van de jeugd. 

George beschrijft het zo mooi 

BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler
Achter de Facade - Kees en Chrisje Brants
George Sand, een leven in rebellie en liefde - Daphne Schmelzer
Simone de Beauvoir - Kate Kirkpatrick
Simone de Beauvoir - Deirdre Bair 
Autobiografie - George Sand

donderdag 8 juni 2023

Mijn biografieproject 2023, biografieën over Simone de Beauvoir - nr 1.

 
Nu, zo'n aanmoediging te krijgen om over de biografie van Simone de Beauvoir te schrijven als ik van Judy kreeg, is natuurlijk hartstikke leuk. 

Het boek rechts kocht ik een jaar geleden. Ik leende het uit aan een vriendin en toen ze het terugbracht had ik zo'n zin het nog een keer te lezen. Het is een moderne biografie waarin volgens de schrijfster een nieuw licht op Simone wordt gelegd. Kate Kirkpatrick spreekt geregeld over de biografie die Deirdre Bair schreef. Ik heb dit boek nu uit de bieb en het is een heel mooie biografie, ik steek er zoveel van op.  Deirdre Bair zag niet alle informatie, zoals dagboeken, mbt Simone de Beauvoir toen ze de biografie schreef. Kirkpatrick kan hier wel uit putten en wil via haar boek aantonen dat Simone de Beauvoir veel oorspronkelijker en onafhankelijker van Sartre was dan veelal in de pers werd aangenomen. Er is onnoemelijk veel over Sartre en Simone de Beauvoir geschreven en geregeld kwam zij er slecht vanaf. Ze zou geen originele gedachtes, geen filosofie uitgedacht hebben, alles komt op conto van Sartre. Kirkpatrick toont aan dat het wel eens omgekeerd kan zijn. Dat Sartre doorborduurde op haar ideeën. Maar.......... Simone had er een handje van om zichzelf ondergeschikt te maken in sommige van haar uitingen. Waarom deed ze dat? Deze vraag wordt geregeld gesteld door Kirkpatrick. Een van de redenen die ze opgeeft is de tijdgeest waarin Simone opgroeide. Mijn hemel mensen, hoe kreeg deze vrouw met het intens scherpe verstand het voor elkaar zich los te maken van haar milieu? Ik ben nu in het eerste deel van de biografie van Deirdre Bair bezig en langzaam wordt het me duidelijk wat dat inhoudt, de tijdgeest van dat moment.

 
De ouders van Simone. Let eens op hun kleren, zeer gegoede bourgeoisie

Bij haar geboorte in 1908 had men nooit gedacht dat er een baby geboren zou worden die een leven zou kunnen leiden zoals Simone deed. Ze groeide op in Parijs in een familie uit de ‘haute bourgeoisie’, in een streng katholiek, van standsbesef doordrenkte wereld. Toen de ouders van Simone trouwden dachten zij dat Francoise, haar moeder, een bruidsschat mee zou krijgen. Echter dit gebeurde niet. Haar familie raakte het geld kwijt o.a. in WO I, dat was een tegenvaller. De vader van Simone had acteur willen worden, wat niet van zijn ook intens keurige familie mocht. Hij werd uiteindelijk jurist, wat hij vreselijk vond. Het geld dat hij had belegde hij niet goed en de familie verarmde.

BRUIDSSCHAT

In het eerste deel van het leven van Simone kom ik dit woord "bruidsschat" geregeld tegen. In het begin van hun huwelijk leven de vader en moeder van Simone zoals dit toentertijd normaal was bij de hogere bourgeoisie, maar dit zou drastisch veranderen. Door geldgebrek moesten ze verhuizen en kwamen in een donker huis terecht. Francoise moest zelf alle huishoudelijk werk doen, want geld voor een dienstbode was er niet meer. Een onvoorstelbare schande en bron van schaamte voor haar. Francoise was opgegroeid in een tijdperk dat vrouwen 1 taak in het leven hadden, trouwen en kinderen krijgen, een huishouding runnen en het leven aangenaam maken voor je man. Dat zij een dochter kreeg die altijd met haar neus in de boeken zat, die weigerde om huishoudelijk werk te doen, die ernstige driftbuien kreeg wanneer zij haar zin niet kreeg, was moeilijk te verteren voor Francoise. Er ontstaan grote problemen tussen moeder en dochter, waarbij Francoise aan het kortste eind trekt. Georges, Simone's vader vond zijn dochter Simone leuk, hij placht te zeggen: "Zij denkt als een man". Maar toen Simone in de puberteit kwam was zijn interesse over en kon hij vaak hatelijke opmerkingen tegen Simone maken. Simone mocht studeren, maar Francoise hield haar kort. Zo mocht zij een filosofie cursus volgen, nieuw voor meisjes, waarbij de moeders aan de kant zaten om mee te luisteren. Gaat alles wel volgens de katholieke, conservatieve normen? 

Simone volgt goede opleidingen, opleidingen dit vaak voor het eerst voor meisjes werden opengesteld. Hier ontmoet zij een meisje, wat haar hartsvriendin zou worden, Elisabeth Lecoin, die Zaza genoemd werd. Zaza komt uit een rijke, zeer katholieke familie. De moeder van Zaza speelt een belangrijke rol in het leven van Zaza. Simone trotseerde haar ouders in alles, Zaza wilde doen wat haar moeder goed vond, maar........... had ook een leven als studente.


Élisabeth ("Zaza") Lacoin en Simone de Beauvoir in 1928
Bekijk deze foto eens en vergelijk hem met de foto van de ouders van Simone, het verschil in kleding
Jongeren met hun "Flapper" mode, korte rokken, haren afgeknipt in een bob
Het moet voor de ouders ongeveer zijn geweest zoals onze ouders meemaakten in de zestiger jaren, minirokken en jongens met lang haar, shocking

Zaza wordt verliefd op een medestudent, Merleau Ponty, ook uit een katholiek geslacht, hij ook op haar. Alles o.k. zou je denken, zo dacht Simone ook. Ze waren zo gelukkig, waarom duurde het toch zo lang voordat Merleau Ponty zich uitsprak? De familie van Zaza ontmoette hem en vond hem een prima kerel. En toch..... het hoge woord, verloving, huwelijk kwam maar niet. 
 
Dan krijgt Simone een brief van Zaza, die haar in de war maakt. Zaza schrijft dingen als "mogen de zonde van de ouders verhaalt worden op de kinderen". Simone maakt zich zorgen. Niet lang daarna krijgt ze weer een brief, Zaza is overleden. Het blijkt dat zij ernstig ziek geworden is, ook ernstig overstuur was, ziek werd...... Simone is er ontdaan van en probeert door erover te schrijven te begrijpen wat er gebeurd is, zij fantaseert over mogelijke oorzaken. 

Tientallen jaren later ontvangt Simone een brief van een familielid van Zaza, eindelijk wordt het duidelijk. Dit familielid schrijft de brief omdat ze in de memoires van Simone de Beauvoir leest hoezeer Simone hierover tobt. 

De ouders van Zaza zouden Zaza een bruidsschat meegeven van 240.000 franc. Om zeker te zijn dat de familie van Merleau Ponty O.K. is nemen zij een detective in de arm. Die ontdekt dat Merleau Ponty een onecht kind is. De rapen zijn gaar......Zaza krijgt het te horen. Zij raakt in een gewetens conflict. Zij wil haar moeder gehoorzamen, maar is zo verliefd. Wanneer zij blijft twijfelen zegt haar vader, dat hij alles publiek zal maken. Ook Merleau Ponty krijgt het te horen, hij wist van niets. Ook hij wil de ouders van Zaza niet tarten. Hij heeft huwbare zussen en wil hun kansen op een huwelijk niet vergooien.

Bruidsschat, ik probeer te begrijpen wat dit betekent. Ik lees ergens dat het een middel is om fortuin zeker te stellen. Maar waarom zou je als familie een deel van je fortuin overmaken naar de familie van de echtgenoot, vrouwen in die tijd zijn handelingsonbekwaam? Ik kan er heel weinig over vinden op internet. Wel wat algemeenheden. Mijn vragen:
  • Wat was het doel van de bruidsschat?
  • Zaza wordt ernstig beknot, gebeurde dat vaker? Beknotte een bruidsschat veel meisjes?  
  • Vrouwen konden niet erven. Was het daarom dat meisjes op deze manier toch ook wat vermogen kregen? Maar het was haar man die erover besliste. 
  • Hoe zit dit momenteel, speelt het nog steeds een rol binnen dit soort kringen?
  • Ik zoek nu al een paar dagen op internet naar verduidelijking, niet te vinden. Wel vind ik dit: 
ZAZA'S MANIER: OPOFFEREND SLACHTOFFER OF ALTERNATIEF ROLMODEL? op JSTOR
BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler
Achter de Facade - Kees en Chrisje Brants
George Sand, een leven in rebellie en liefde - Daphne Schmelzer
Simone de Beauvoir - Kate Kirkpatrick
Simone de Beauvoir - Deirdre Bair


woensdag 12 april 2023

Mijn boeken-en biografieproject 2023.


Ik las het tweede deel van de boekenserie over 7 zussen, van Lucinda Riley. Ik vertelde eerder dat ik ontdekte hoeveel lezeressen enthousiast zijn over deze boeken. Ik werd nieuwsgierig en ben nu van plan ze in volgorde te lezen. Het eerste boek over zus Maia bracht me naar Brazilië en Frankrijk, dit tweede deel naar Noorwegen en Duitsland.

Pa Salt, de naam die de zussen aan hun vader geven, adopteerde 7 meisjes. De zusjes brachten prachtige jaren samen door in Zwitserland, zij ontwikkelden zich in diverse richtingen. Geen van hen dacht er over na waar zij oorspronkelijk vandaan kwamen. Tot hun vader onverwacht overlijdt en zij aanwijzingen krijgen om hen te helpen hun oorspronkelijke familie te vinden. 

De tweede zus, Ally-Storm is een zeilster en een begenadigd fluitiste. Wanneer onverwacht haar vriend tijdens een zeilwedstrijd overlijdt gaat zij op zoek naar haar afkomst. Zoals in het eerste boek switcht het verhaal naar een geschiedenis ver voor haar tijd. Het vertelt over Anna, het Noorse boerenmeisje, wat zo'n prachtige stem heeft. Zij wordt ontdekt en komt onder de hoede van een mentor in Leipzig. Zij leert hier de muziek van Edvard Grieg, de in die tijd moderne Noorse componist, te zingen. Zij raakt zwaar verliefd op een jonge musicus, die haar echter in de steek laat, om zich verder te bekwamen in Frankrijk, haar zwanger achterlatend. Later blijkt dat onder inspanning van Grieg de twee weer bij elkaar komen. Wanneer Ally dit hoort is ze stom verbaasd dat Anna hem terug wilde. Ze begrijpt dat zij op de een of andere manier verwant is aan deze familie. Maar hoe? Haar zoektocht brengt haar naar het Noorse Bergen. 

Een van de leukste dingen van deze boeken is dat het me in werelden brengt waar ik normaal niet aan denk. Ik zoek op internet meer informatie over Bergen. Een stad waar het 200 dagen per jaar regent. Maar ach, wat een stad. Ik vind deze prachtige website over Bergen, moeten jullie echt even kijken wat een mooie vormgeving. Kerst in Bergen | De kerststad Bergen (visitnorway.nl) Ook luister ik naar Solveijs's lied uit Peer Gynt, de beroemde compositie van Grieg en stel me voor dat Anna het zingt.


DE PARADIJSVOGELBLOEM
Dit boek kocht ik ooit lang geleden voor 5 euro. De hoofdpersoon Lila werkt op een marketingbureau in New York. Op een dag koopt zij op een markt een tropische plant. Tot haar verbazing weet zij de plant in leven te houden. Op een dag ziet loopt ze een wasserette binnen. Het lijkt er wel een jungle: alles is overwoekerd door weelderig tropisch groen. De eigenaar, Armand, geeft haar een stekje mee. Kort daarop blijkt de wasserette leeggeroofd te zijn. Er is geen plant meer over! Samen met Armand vertrekt Lila naar Yucatán in Mexico, op zoek naar nieuwe exemplaren van zijn bijzondere planten. Hier komt zij terecht in de vreemdste avonturen. 

Iedere keer wanneer ik dit boek lees krijg ik zin me te verdiepen in natuurgeneeskunde. Want dit is een van de dingen die me in dit boek aanspreekt. Het vertelt over de geneeskundige kracht van planten.

De BOEKWINKEL OP DE HOEK
Ik vind het leuk boeken te lezen die zich in boekwinkels afspelen. Dit boek liet ik reserveren in Rozetje, de dependance van de bibliotheek bij ons op de hoek. Leuk feel-good boek leek me. 

Posy Morland weet niet wat ze moet met de noodlijdende boekwinkel die ze geërfd heeft. Ze besluit er een boekwinkel van te maken die alleen romantische boeken verkoopt. Maar.................daar is Sebastiaan, die denkt ook iets in de melk te brokkelen te hebben. Hij wil er een Science Fiction boekhandel van maken. 

Het boek wordt op internet onder de Chicklit literator gesteld. Chicklit is de afkorting van het Engelse "chick literature", eigentijdse romantische fictielectuur door en voor jonge vrouwen. Ik heb nu een paar van deze boeken gelezen. Wat het meest opvalt is dat de boeken met veel vaart en humor zijn geschreven en wars zijn van enige vorm van feminisme. De grappen buitelen over elkaar heen in dit boek, ik word er behoorlijk moe van. 

               GEORGE SAND, een leven in rebellie en liefde
Ik heb meerdere boeken over het leven van George Sand en dit is er 1 van. Ik hou ervan over haar te lezen. Sophie, de moeder van George Sand was een dochter van een vogeltjesverkoper op de markt en haar vader kwam uit een voornaam geslacht. Tegen de zin van zijn moeder trouwde hij met Sophie. Ze zijn gelukkig en krijgen een dochtertje, Aurora, Hij kreeg een dodelijk ongeluk met een paard en toen begon Aurora's leven. Twee vrouwen trokken om haar, haar moeder en haar grootmoeder. Grootmoeder wint en zo groeit George op op het landgoed van haar grootmoeder, een landgoed wat George zal erven. Oma leeft nog in de tijd van de hoge pruiken en crinoline jurken. Met haar vriendinnen heeft ze party's, George leert ervan en verveelt zich. Dan wordt George naar een klooster gestuurd. Ze moet namelijk de manieren leren die bij haar stand passen wil zij een goed huwelijk doen. Want dat ligt nog niet zo voor de hand. Weliswaar een familie van stand, maar wel met een flink aantal voormoeders die concubine waren. George wordt zo vroom in dit klooster dat oma haar komt weghalen, want dat is nu ook weer niet de bedoeling. 

George trouwt met een jongeman die van jagen, schieten en drinken houdt, terwijl zij van boeken en toneel houdt. Ze ergeren zich dood aan elkaar. Zij krijgt een zoon en vertrekt naar Parijs. Zij bedingt dat haar echtgenoot haar een lijfgeld geeft. Officieel is zij de erfgename van het landgoed, alleen vrouwen kunnen het wettelijk gezien niet besturen. Het geld krijgt ze.

Samen met een jonge republikein begint ze te schrijven en dat zal ze haar hele leven doen. Iedere avond, wanneer de anderen naar bed gaan pakt zij haar schrijfgereedschap en met  het grootst mogelijke gemak tovert ze de ene roman, het ene toneelstuk, na het andere tevoorschijn, George Sand is geboren. George is bekend vanwege de liefdesaffaires die zij had. Jarenlang leefde ze met Chopin, jarenlang met Alfred de Musset. Het lukte haar te scheiden van haar echtgenoot. 

Toen George Sand in 1876 overleed schreef Victor Hugo: Ik huil om een dode ik begroet een onsterfelijke. Inderdaad, George Sand is een naam die nog steeds leeft. Zij was een stuwende kracht achter de revolutie van 1848 en inspireerde mensen als Balzac, de Musset en Flaubert. Daarnaast was zij een vrouw die overal en iedereen te hulp schoot. 

Daphne Schmelzer schreef een biografie, geheel gebaseerd op wat Sand zelf beleed in haar dagboeken en duizenden brieven. Op internet zoek ik op wie Daphne Schmelzer is en tot mijn verbazing ontdek ik iets. Herinneren jullie je Norbert Schmelzer nog? De Nederlandse politicus van de Nacht van Schmelzer? Ik ben weer terug in onze geschiedenis, het blijkt de echtgenoot van Daphne Schmelzer, de schrijfster te zijn.

BOEKEN PROJECT 2023
              
                            De Vrijdagavond Vriendinnen Club - Kate Jacobs
                            Er groeit een boom in Brooklyn - Betty Smith
                            Bestemming Parijs - Mirjam Mieserius  
                            Een Zomer in Venetië - Nicky
                            De Zeven Zussen - Lucinda Riley
                            Chansons - Matthijs van Nieuwkerk en Rob Kemps
                            Storm - Lucinda Riley
                            De Paradijsvogelbloem - Margot Berwin
                            De Boekwinkel op de Hoek - Annie Darling

BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler
Achter de Facade - Kees en Chrisje Brants
George Sand, een leven in rebellie en liefde - Daphne Schmelzer

maandag 27 maart 2023

Biografie project 2023, een boek over Parijs.


Ik heb nu zo'n heerlijk boek over Parijs gevonden bij de bieb
Ik ben altijd op zoek naar boeken over steden, New York, Parijs,
 als aanvulling op "mijn wandelingen" via You Tube


Dit boek laat me verbazen
Het brengt me naar plaatsen die ik me niet heb kunnen voorstellen
Groene oasen in een grote stad

Bij Parijs denk je in eerste instantie aan de weidse boulevards met de witte huizen en de gietijzeren balkonnetjes. Weten jullie dat dit nog niet zo lang bestaat? Deze stadsarchitectuur is gebouwd na 1870.

Frankrijk verloor de oorlog van 1870 tegen Pruisen, de Pruisen bezetten Parijs. Maar toen de Pruisen weggingen, Frankrijk moest zware herstel betalingen ophoesten, kwam de bevolking van Parijs in opstand. De naam die deze opstand kreeg is de Commune. Overal in de stad werden barricades opgericht, waarmee de overheid vleugellam werd gemaakt. Keizer Napoleon III, samen met Baron Haussmann, ontwierp het Parijs zoals wij kennen. Doel, een mooier, schoner, maar vooral een Parijs waar geen barricades meer opgeworpen kunnen worden. Veel van het oude, tot de Middeleeuwen teruggaande Parijs werd tegen de grond gegooid. 

Ik was op zoek naar informatie over Ménilmontant. De beschrijving in het boek maakt dat ik nieuwsgierig wordt, ik wil er beelden bij zien. 

Wow, dat zoiets bestaat.......cite+leroy+parisMaar al zoekend vond ik ook deze foto, gemaakt tijdens de Commune, die ik nog nooit eerder zag. Ménilmontant speelde een centrale rol in de Commune van Parijs, omdat het gebied een broeinest was voor radicalisme van de arbeidersklasse. Toen het leger van Versailles in mei 1871 Parijs kwam heroveren, kreeg het te maken met enkele van de zwaarste weerstanden in Ménilmontant. Bloedige straatgevechten bleven bestaan in Ménilmontant en kwamen uiteindelijk tot een einde tijdens de semaine sanglante ("bloedige week") in Père Lachaise

Tegen de 19e eeuw, als gevolg van de industriële revolutie en verstedelijking, groeide Ménilmontant snel uit tot een grote immigranten- en arbeidersbevolking, en in 1860 werd het, net als andere buitenwijken rond de Franse hoofdstad, geannexeerd door de stad Parijs.

Tegen het midden van de 20e eeuw begonnen veel kunstenaars, muzikanten, studenten en hippies het gebied te betreden, 

waardoor de buurt een kenmerkende boheemselinkse en tegencultuuridentiteit kreeg.

Tegenwoordig zijn oude fabrieksgebouwen herbestemd om hippe livemuzieklocaties zoals fr:La Bellevilloise en fr:La Maroquinerie te huisvesten, terwijl grungy bars langs de heuvelachtige fr:Rue de Ménilmontant leiden naar wirwar van smalle, geplaveide straatjes en kunstenaarsstudio's. Ménilmontant - Wikipedia.

Het blijkt dat Parijs heel wat dorpjes annexeerde, ze gingen op in de grote stad, dit is er een voorbeeld van. Hier kun je foto's zien van het wijkje Parisladouce/paris-la-cite-leroy-


BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler
Achter de Facade - Kees en Chrisje Brants

dinsdag 21 februari 2023

Mijn biografieproject 2023. Nietzsche, Marx, Wagner.

Momenteel ben ik helemaal verdiept in de filosoof Nietzsche. Voor de kerstdagen gaf ik me een boek cadeau met zijn brieven. Ik realiseerde me dat ik beter opnieuw de biografie kan lezen die ik bezit. Ik las het eerder, het is een heel dik boek, maar veel van wat ik las ben ik vergeten.  Door eerst de biografie te lezen zal ik beter begrijpen aan wie hij de brieven stuurde. 

Deze biografie is zo prachtig, een van de beste die ik ooit las. De man die het schreef hanteert zoveel bronnen. Geschiedenis is niet zomaar een paar verhalen die al of niet zuiver bewaard zijn. Ooit volgde ik een opleiding Geschiedenis MO. De lessen die ik kreeg waren doordrenkt met "bronnen". Je moet een bron hebben wanneer je iets beweert. Bronnen zijn te vinden in bibliotheken en archieven, geschreven bronnen, schilderijen, muziek, ook bronnen, foto's zijn bronnen. 

De schrijver van dit boek heeft zoveel bronnen gebruikt, zoveel geraadpleegd, wat een werk moet dit geweest zijn. Maar vooral ook dat er zoveel bewaard is gebleven! Hoe fijn moet het zijn geweest al deze originele documentatie in handen te houden. Hij gebruikt de brieven en boeken van Nietzsche zelf, maar ook de brieven van alle mensen om hem heen. De zus, de uitgever, de mede-hoogleraren van Nietzsche, officiële stukken mbt aanname en ontslag van Nietzsche, brieven van zijn vrienden, hij ontdekt dat een post kaart die Nietzsche verstuurde er 2 dagen over deed. Ik vind het ontroerend. Dit is 1 laag binnen dit boek, maar verder, wat een verhaal...........

Natuurlijk kom ik in deze biografie de componist Wagner en zijn vrouw Cosima tegen. Ik lees over zijn opera composities en over de oprichting van het totaaltheater Bayreuth. Nietzsche die zelf een goed pianist is en ook componeert vind een warm thuis bij deze mensen. Later zal de vriendschap omslaan, ze kunnen elkaar dan niet meer luchten of zien. Wagner en zijn antisemitisme, een van de redenen van de breuk. Ik herinner me nog dat ik een vriendin, die veel van opera weet, concerten bezoekt en een Wagner bewonderaar is, hiernaar vroeg. Haar antwoord: "Hij is verkeerd begrepen". Ik bedenk dat ik hier, in deze boeken, nu echt eens een doorwrocht antwoord hoop te vinden. Wagner en antisemitisme, waarom? Waarom was er zo ver voor de nazi's al antisemitisme in Europa? Ik weet dat er vanaf de vorming van het Christendom antisemitisme bestaat, denk aan de pogroms in Spanje en Portugal. Maar na de Franse revolutie, de tijd met ideeën als Vrijheid, Gelijkheid, Broederschap, het tijdperk waarin socialisme en liberalisme opkwam. Waarom werden Joden gehaat? Heel langzaam wordt het me half duidelijk, half zeg ik, ik heb meer info nodig.

  • Duitsland bestond nog niet, er was Pruisen en Pruisen had in de verschrikkelijke oorlog van 1870 de Fransen overwonnen, Bismarck als overwinnaar in Parijs. In Pruisen een juichstemming. Het idee dat de "Duitse aard" groter is. 
  • Wagner was een revolutionair en beginnend componist. Hij woonde in Parijs. Probeerde hier voet aan de grond te krijgen, het lukte niet. Aan het hoofd van de schouwburg stond de Joodse Meyerbeer. Hij gaf Wagner wat geld, maar hielp niet daadwerkelijk. Wat Wagner over hem schreef en wat ik nu lees..................... de ergste antisemitische teksten op Twitter verbleken erbij. Daarom vind ik geschiedenis belangrijk. Wij doen nu alsof onze maatschappij verloedert. Alsof het vroeger allemaal beter was. Maar nee, de werkelijkheid is anders. 
  • Een "Germaans" bewustzijn kwam op. 

In de boekwinkel Toren van Babel, waar ik onlangs was, vind ik het boek Marx, Wagner, Nietzsche, ik moet het gewoon meenemen en het blijkt een gouden greep. Want in dit boek is een hoofdstuk over het antisemitisme in de 19-e eeuw. Ik las ooit het boek "Europeanen" van Orlando Figes, zo'n standaard werk over alle veranderingen die er in de 19-e eeuw plaatsvonden. Ik besef nu dat het in dit boek voornamelijk over cultuur ging, spoorwegen die aangelegd werden, uitgeverijen die ontstonden, massadruk van boeken en tijdschriften, telegraaf, massatoerisme etc. Maar de opkomst van marxisme, liberalisme en het antisemitisme kwam niet ter sprake. In dit boek worden de 3 denkers naast elkaar gezet. Er is een hoofdstuk over hun ideeën mbt tot "het Joodse probleem", zoals men het in die tijd begon te noemen. Later verder........
             BOEKEN PROJECT 2023
               De Vrijdagavond Vriendinnen Club - Kate Jacobs
               Er groeit een boom in Brooklyn - Betty Smith
               Bestemming Parijs - Mirjam Mieserius  
                Een Zomer in Venetië - Nicky Pellegrino

BIOGRAFIE PROJECT 2023
Friedrich Nietzsche - Curt Paul Janz
Marx, Wagner, Nietzsche - Herfried Munkler

PS. Dit staat scheef en ik weet niet waarom
Al van alles geprobeerd

Boekenproject 2014

Boekenproject 2014

Boekenproject 2015

Boekenproject 2015